انواع تشبیه طنز در غزلیات حافظ
چکیده
طنز یکی از شاخههای ادبیات انتقادی و
اجتماعی است که در ادبیات کهن فارسی، به عنوان نوع ادبیمستقل شناخته نشده و
مرزهای مشخصی با دیگر مضمونهای انتقادی و خندهآمیز چون "هجو"، "هزل" و
"مطایبه" نداشته است. از واژهی طنز، اغلب معنی لغوی آن یعنی "مسخره
کردن" و "طعنه زدن" مورد نظر شاعران و نویسندگان بوده است ولی معنی امروزی
آن، که جنبهی انتقاد غیرمستقیم اجتماعی با چاشنی خنده، که بُعد آموزشی و
اصلاحطلبی آن مراد است، از واژهی satire اروپایی گرفته شده است.
طنز در حقیقت اعتراضی است بر مشکلات،
نابهسامانیهایی که در یک جامعه وجود دارد و گویی جامعه و مسوولان امر
نمیخواهند این اعتراضها را مستقیم و بیپرده بشنوند. از این رو وجدان
بیدار و ضمیر آگاه شاعران و نویسندگان با بزرگنمایی و نمایانتر جلوهدادن
جهات زشت و منفی و عیبها و نقصهای پدیدهها و روابط حاکم در حیات
اجتماعی، در صدد تذکّر، اصلاح و رفع آنها بر میآیند. اوج طنز را در
آثار شاعران و نویسندگان دورهی مشروطیت میتوان دید. در این نوشتار ما
ضمن دادن تعریف و تحلیل طنز و شاخههای آن، به جلوهها و شگردهای گوناگون
طنز اشاره میکنیم.
در ادبیات کهن ایران، طنز به عنوان نوع
ادبی مستقل شناخته نشده است و مرز مشخصی با دیگر مضمونهای انتقادی و
خندهآمیز چون هجو و غیره نداشته است. از واژهی طنز اغلب معنی لغوی آن
یعنی تمسخر و طعنهزدن مورد نظر شاعران و نویسندگان بوده است، ولی در معنی
امروزی که جنبهی انتقاد غیرمستقیم اجتماعی با چاشنی خنده که بُعد آموزشی و
اصلاح طلبی آن مراد است، از واژهی satire اروپایی که ریشهی یونانی
دارد، گرفته شده است. در طنز نویسنده یا شاعر با بزرگنمایی و نمایانتر
جلوهدادن جهات زشت و منفی و عیبها و نقصهای پدیدهها و روابط حاکم در
زندگی اجتماعی، درصدد تذکر، اصلاح و رفع آنها بر میآید. طنز در ادبیات
فارسی در سدهی اخیر جایگاهی مناسب برای خود باز کرده است و اوج و پر رنگی
آن را میتوان در دورهی مشروطیت دید.
بعد از پرداخت لینک دانلود نمایش داده خواهد شد(فایل قابل ویرایش میباشد)